Maksimum Kalp Atım Hızının %80-85’i Aralığında Uygulanan Devamlı Koşu Egzersizi ile Ek Ağırlıkla Yapılan Step-up Egzersizlerinin Yetişkin Sedanter Erkeklerde Kardiyorespiratuvar Uygunluk, Kalp Hızı Değişkenliği, Bacak Kuvveti ve Vücut Kompozisyonu Değerlerine Etkilerinin İncelenmesi
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Spor Bilimleri Fakültesi, Antrenörlük Eğitimi Bölümü, Türkiye
Tez Danışmanı: Dicle Aras
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Belirli kalp atım hızı aralıklarında uygulanan egzersizler farklı adaptasyonlara sebep olur ve vücutta belirli fizyolojik değişikliklere yol açar. Bunlara kardiyorespiratuvar uygunluğun artması, kalp kaslarının hipertrofisi, uzun süre fiziksel aktiviteye devam edebilme becerisi ve dinlenik kalp atım hızının düşmesi örnek olarak verilebilir. Bu çalışmanın amacı ise aynı kalp atım hızı aralığında uygulanan iki farklı egzersizin vücutta farklı değişikliklere sebep olup olmayacağı konusunda bilgi sahibi olmaktır. Çalışma, koşu ve ek ağırlıkla yapılan step-up egzersizlerinin %80-85 kalp atım aralığında uygulanmasını karşılaştırmıştır. Çalışma öncesinde katılımcılara Yo-Yo Aralıklı Toparlanma Testi-1 uygulanmıştır. Katılımcıların izometrik bacak kuvvetleri dinamometre ile ölçülmüş olup vücut kompozisyon ölçümleri biyoempedans analizi ile yapılmıştır. Çalışmaya 18-40 yaş aralığında, herhangi bir kalp rahatsızlığı geçmişi olmayan 36 sağlıklı erkek birey gönüllü olarak dahil edilmiĢtir. Katılımcılar ek ağırlık ile step-up, koşu ve kontrol olarak üç gruba ayrılmış, step-up ve koşu grubu egzersizleri düzenli olarak, haftada üç gün, 6 hafta boyunca uygulamışlardır. Egzersiz protokolü her antrenman günü 10 dakika ve 2 set olarak uygulanmaya başlanmış ve bu süre her hafta 1 dakika artırılmıştır. Katılımcılar Polar Nabız Bandı H10 kullanarak, maksimum kalp atım hızlarının %80-85 aralığında egzersize devam etmişlerdir.Egzersizin ilk seti ve ikinci seti sonrasında katılımcıların kalp atım hızı değerlerinin toparlanma hızları not edilmiştir. Çalışma sonunda ise üç grubun ön test-son test değerleri karşılaştırılmış ve sonuç olarak vücut kompozisyonunda ve egzersiz süresince ölçülen kalp hızı değişkenliği parametrelerinde anlamlı değişiklikler bulunmazken, dinlenik halde ölçülen kalp atım hızı, kalp hızı değişkenliği, VO2maks değerleri, bacak kuvveti ve toparlanma süreleri adına istatistiksel olarak anlamlı bulgular elde edilmiştir. Dolayısıyla yüksek şiddetle uygulanan devamlı aerobik egzersizlerin kardiyorespiratuvar uygunluk ve bacak kuvveti üzerine olumlu değişiklikler yarattığı ve bu değişikliklerin ek ağırlık ile uygulanan step-up egzersizinde daha belirgin olduğu sonucuna varılmıştır.