Farklı yüzey işlemlerinin zirkonya ile rezin siman arasındaki bağlantı kuvveti üzerine etkisi
Tez Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler Bölümü, Türkiye
Tez Danışmanı: Lale Karaağaçlıoğlu
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Farklı Yüzey İşlemlerinin Zirkonya ile Rezin Siman Arasındaki Bağlantı Kuvveti Üzerine Etkisi
Estetik, dayanıklı ve biyouyumlu bir seramik olan zirkonya, restorasyon materyali olarak klinik uygulamalarda gün geçtikçe daha çok tercih edilir hale gelmektedir. Ancak rezin simanlar ile simantasyon prosedürü polikristalin yapısı sebebi ile diğer cam içerikli seramik materyallerden çok daha farklıdır. Hidroflorik asit ve silan kullanılarak bağlantı kurulabilecek bir silika içeriği bulunmayışı, araştırmacıları farklı yöntemler denemek zorunda bırakmıştır. Tez çalışmamızda amaç, bu yöntemlerden bazılarını oluşturduğu pürüzlülük ve ıslanabilirlikteki değişim ile birlikte iki farklı kimyasal özellikteki self adeziv rezin simanın kesme bağlantı kuvvetine etkisi yönünden incelemektir.
Çalışmamızda, klinik pratikteki restorasyonların yapım prosedürüne uygun olarak zirkonya örnekler, dijital bir şekilde dizayn edilerek monolitik zirkonya disklerden (inCoris TZI C, Dentsply Sirona, USA) bir CAM cihazı (MC X5, Dentsply Sirona, USA) kullanılarak freze edildi, ardından bir sinterleme fırını (inFire HTC Speed, Dentsply Sirona, USA) yardımı ile sinterlendi. Hazırlanan örnekler (n=88) bir kontrol ve üç yüzey işlemi (Kumlama, Rocatec ve Z-Prime) olmak üzere rastgele 4 gruba ayrıldı. Kontrol grubunda (n=22) hiçbir yüzey işlemi uygulanmadı. Kumlama grubunda (n=22) örnek yüzeyleri 50 µm Al2O3 kumu ile pürüzlendirildi. Rocatec grubunda (n=22) yüzeyler, silika ile modifiye edilmiş 30 µm Al2O3 kumu (Rocatec Soft, 3M ESPE, Seefeld, Germany) ile pürüzlendirildikten sonra silan uygulandı. Z-Prime grubunda (n=22) ise 50 µm Al2O3 kumu ile pürüzlendirildikten sonra zirkonya yüzeylerine MDP içerikli bir primer olan Z-Prime Plus (BISCO, Schaumburg IL, U.S.A) uygulandı. Tüm örneklerden pürüzlülük (Ra) ve yüzey temas açısı ölçümü yapıldı. Hazırlanan gruplar kendi içinde rastgele bir şekilde biri MDP monomeri içeren diğeri ise içermeyen iki farklı rezin siman (Panavia SA Cement Plus ve RelyX U200) grubuna ayrıldı (n=11). Simanlar yüzeylere standardizasyonu sağlamak için Ultradent Bonding Jig yardımı ile bağlandı. Simantasyonu tamamlanan örneklere 10000 döngü termal siklus uygulandı. Yapay yaşlandırma işlemi bittikten hemen sonra simanlara kesme kuvveti uygulanarak bağlantı değerleri MPa cinsinden kaydedildi.
İstatistiksel analiz sonucunda en düşük ıslanabilirlik kontrol grubunda gözlenirken, ıslanabilirliği en yüksek olanın Z-Prime grubu olduğu görülmüştür (P<0,05). En yüksek pürüzlülük değerine ise kumlama grubunda ulaşılmıştır (P<0,05). Grup içindeki ortalama kesme bağlantı kuvvetlerine bakıldığında istatistiksel olarak anlamlı en yüksek değer Z-Prime grubunda görülmüştür (P<0,05). En düşük değerler ise RelyX U200 ile bağlanan örnekleri termal siklus sırasında ayrılan kontrol grubunda gözlenmiştir. Kumlama ve Rocatec gruplarında iki tip simanın bağlantı kuvvetleri arasında anlamlı fark gözlenmezken, Z-Prime grubunda RelyX U200 uygulanan örneklerin bağlantı değerleri istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde yüksek bulunmuştur (P<0,05). Tüm Panavia uygulanan örnekler arasında en yüksek bağlantı değerleri Rocatec ve Z-Prime gruplarında, RelyX U200 uygulanan örneklerde ise Z-Prime grubunda gözlemlenmiştir (p<0,05).
Çalışmamızın sonuçlarına göre zirkonya ile rezin siman arasında başarılı bir bağlantı kurmak için mutlaka bir yüzey işlemi uygulanması gerekmektedir. Tercih edilen yüzey işleminin tipi de bağlantı kuvvetinde önemli rol oynamaktadır. Zirkonya yüzeyine pürüzlülüğü arttırarak sadece mikromekanik bağlantı sağlayan kumlama gibi işlemlerin yanında, silika kaplama sonrası silan uygulama veya primer kullanımı gibi kimyasal bağlantıyı güçlendirecek işlemlerin de uygulanması rezin simanlar ile bağlantı başarısını arttırmaktadır. Kimyasal bağlantıyı sağlamak için kullanılan monomer çeşitliliğinin artmasının da bağlantı kuvvetine olumlu etkisi olmaktadır. Islanabilirliğin artışının ise rezin siman ile zirkonya arasındaki bağlantıyı kuvvetlendirdiği söylenebilir ancak sadece ıslanabilirlik özelliğine bakarak yorum yapmak yeterli olmamaktadır. Şekillenen yüzey ile siman arasındaki bağlantının mekanizmasının da değerlendirilmesi gerekmektedir.