Ses Bozukluklarında Kullanılan Subjektif ve İşitsel – Algısal Değerlendirme Yöntemleri


Creative Commons License

Demiral Özgedik D.

GÜNCEL DIL VE KONUŞMA BOZUKLUKLARI ÇALIŞMALARI, Bünyamin Çıldır, Editör, AKADEMİSYEN , Ankara, ss.1-71, 2025

  • Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Mesleki Kitap
  • Basım Tarihi: 2025
  • Yayınevi: AKADEMİSYEN
  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Sayfa Sayıları: ss.1-71
  • Editörler: Bünyamin Çıldır, Editör
  • Lokman Hekim Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Ses değerlendirmesinde subjektif yöntemler; hasta öyküsü alma ve algısal değerlendirme süreçlerinden oluşan, bireyin ses problemini kendi algısı ve klinisyen gözlemi üzerinden değerlendirmeyi amaçlayan yöntemlerdir. Değerlendirme sürecinde ses probleminin başlangıcı, seyri, ilişkili faktörler, sağlık öyküsü, ses kullanım alışkanlıkları ve psikososyal etkiler ayrıntılı olarak incelenir. Algısal değerlendirmede GRBAS ve CAPE-V gibi ölçekler kullanılarak ses kalitesinin derecesi belirlenirken, bireyin yaşam kalitesi üzerindeki etkisini ölçmek amacıyla Voice Handicap Index (VHI), Voice-Related Quality of Life (V-RQOL) ve Reflü Semptom İndeksi gibi özbildirim ölçeklerinden yararlanılır. Özel popülasyonlara yönelik olarak pediatrik, şarkıcı ve transgender ses handikap indeksleri gibi ölçekler de mevcuttur. Bu subjektif araçlar, tanılama, tedavi planlama ve tedavi sonuçlarının izlenmesinde önemli klinik bilgiler sağlamaktadır. 

Subjective methods in voice assessment consist of patient history taking and perceptual assessment processes, aiming to evaluate an individual's voice problem based on their own perception and clinician observation. During the assessment process, the onset and course of the voice problem, related factors, medical history, voice use habits, and psychosocial effects are examined in detail. In perceptual assessment, scales such as GRBAS and CAPE-V are used to determine the degree of voice quality, while self-report scales such as the Voice Handicap Index (VHI), Voice-Related Quality of Life (V-RQOL), and Reflux Symptom Index are used to measure the impact on the individual's quality of life. Scales such as pediatric, singer, and transgender voice handicap indices are also available for specific populations. These subjective tools provide important clinical information for diagnosis, treatment planning, and monitoring treatment outcomes.