Yetişkin bireylerin psikolojik yardım almaya ilişkin engelleri ve psikolojik yardım aramada kendini damgalama düzeyleri arasındaki ilişki

ELİF KAPLAN

Yetişkin bireylerin psikolojik yardım almaya ilişkin engelleri ve psikolojik yardım aramada kendini damgalama düzeyleri arasındaki ilişki

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Lokman Hekim Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELİF KAPLAN

Danışman: Meltem Meriç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı; yetişkin bireylerin psikolojik yardım almaya ilişkin engelleri ve psikolojik yardım aramada kendini damgalama düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırma 01 Ekim 2024- 01 Mart 2025 tarihleri arasında online platform aracılığıyla ulaşılan gönüllü 18-65 yaş arası yetişkin bireylerle yapılmış olup, örneklemi 205 yetişkin oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Psikolojik Yardım Almaya İlişkin Engeller Ölçeği (PYAİEÖ) ve Psikolojik Yardım Aramada Kendini Damgalama Ölçeği (PYAKDÖ) kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS Version 22.0 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Katılımcıların ölçek düzeylerini belirleyen boyutlar arasındaki ilişkiler Pearson korelasyon analizleri ile incelenmiştir. Tanımlayıcı özelliklerine göre ölçek düzeylerindeki farklılaşmaların incelenmesinde bağımsız gruplar Student t-testi, tek yönlü varyans analizi (Anova) ve post hoc analizlerinden faydalanılmıştır. Araştırma sonucunda yetişkin bireylerin yaş ortalamalarının 25,57±3,55 olduğu, %76,6'nın erkek, %54,6'sının lisans mezunu ve %91,2'sinin çalıştığı belirlenmiştir. Katılımcıların ölçek toplam puan ortalamaları PYAİEÖ 36,82±12,57 ve PYAKDÖ 24,45±5,75 olarak belirlenmiştir. Yetişkin bireylerin psikolojik yardım almaya ilişkin engelleri ile psikolojik yardım aramada kendini damgalama düzeyleri arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Bu doğrultuda, toplumda psikolojik yardım aramayı kolaylaştıracak farkındalık çalışmaları yürütülmesi ve damgalamayı azaltmaya yönelik psikoeğitim programlarının geliştirilmesi önerilmektedir.